АСТАНА. 24 қыркүйек. BM.KZ – Қазақстанда «Жасанды интеллект туралы» заң қабылданып, оған қатысты түзетулер Мәжіліс депутаттарының ұсынысы бойынша екінші оқылымда мақұлданды. Заң елдегі ЖИ технологиясын реттеуді жүйелі түрде заңдастыруды көздейді.
Құжат бойынша негізгі баяндама жасаған мәжілісмен Екатерина Смышляеваның айтуынша, заң жобаларын Мемлекет басшысының тапсырмасы бойынша Мәжіліс депутаттары әзірледі. Бұл заң жобалары Қазақстанда жасанды интеллектті дамытуға құқықтық негіз қалайды. Жобалар азаматтардың қауіпсіздігіне, деректерді қорғауға және инновацияларды қолдауға бағытталған.
— Заң жобасында жасанды интеллектті пайдаланудың негізгі этикалық қағидаттары бекітілген. Олардың ішінде адам құқықтарының басымдығы, жұмыстың қауіпсіздігі мен ашықтығы бар. Жасанды интеллект құқықтық қатынастардың субъектісі ретінде танылмайды. Адам барлық шешімдерге жауапты болып қала береді. Жасанды интеллектті әзірлеу және енгізу үшін Ұлттық платформа құрылады. Ол деректер кітапханаларына, жасанды интеллект өнімдерін әзірлеу және пайдалану ортасына қол жеткізуді қамтамасыз етеді. Заң жобасы әзірлеушілердің есептеу инфрақұрылымына, оның ішінде суперкомпьютерлерге қол жеткізу тәртібін анықтайды, — деді ол.
Заң жобасы бойынша ерекше көңіл қауіпсіздікке бөлінеді: ЖИ жүйелері тәуекел дәрежесіне қарай жіктеледі — минималдан жоғарыға дейін. Жоғары тәуекелді жүйелер маңызды ақпараттық-коммуникациялық инфрақұрылым нысаны ретінде қарастырылуы мүмкін. Сонымен бірге, жүйелер автономдылық деңгейіне қарай бөлек реттеледі — мысалы, толық автономды жүйелерге жеке заңдар қолданылады.
Сондай-ақ заңда тікелей тыйым салынатын ЖИ функциялары қарастырылған: адамдардың мінез-құлқын басқару, адамның эмоциясын қолдану, әлеуметтік бағалау жүргізу, дербес деректерді келісімсіз жинау.
Сонымен бірге, синтетикалық контент (яғни ЖИ көмегімен жасалған мәтін, сурет, видео және т.б.) міндетті түрде визуалды ескерту белгілерімен берілуі тиіс. Бұл контенті қолданушыларға кімнің жасағаны, қандай құрылғымен жасалғаны туралы анық мәлімет беру үшін қажет.
Авторлық құқық мәселелері де реттеледі. Тек ЖИ-дың өзі жасаған шығармалар заңмен қорғалмайды. Бірақ қолданушының шығармашылық сұраныстары — авторлық құқық нысаны ретінде қарастырылуы мүмкін. Сондай-ақ, ЖИ-ды оқыту үшін белгі қойылмаған басқа авторлардың еңбектерін қолдану заңға сай рұқсат етіледі.
Залал келтіру жағдайында жауапкершілік ЖИ жүйелерінің иелері мен операторларына жүктеледі.
